Czego szukasz

Mobbing – jego przejawy i prawne konsekwencje

Pojęcie mobbingu znane jest większości z nas, ale nie zawsze potrafimy dokładnie ocenić, co jest już mobbingiem, a co jeszcze nim nie jest. Podobnie sytuacja się ma do praw i roszczeń, które możemy nabyć w momencie, gdy staniemy się ofiarą mobbingu. O prawnych konsekwencjach mobbingu, roszczeniach i o tym kto może być mobberem jest ten artykuł. Przeczytaj, bo warto to wiedzieć, niż stać się bezbronną ofiarą.

  • Lilianna Skiba - 20/02/2018

Definicję Mobbingu znajdziemy w Kodeksie Pracy. Zgodnie z przepisem art. 94 (3) § 2 k.p. mobbing oznacza:

  • działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi,
  • polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu lub zastraszaniu pracownika,
  • wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej,
  • powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu pracowników.

Przytoczone powyżej przesłanki mobbingu muszą być spełnione łącznie.

Jakie działania mieszczą się w zakresie mobbingu?

Do najczęstszych działań mieszczących się w zakresie mobbingu należą:

  • ciągłe krytykowanie wykonywanej pracy lub życia prywatnego pracownika,
  • ustne groźby i pogróżki,
  • różnego rodzaju aluzje,
  • unikanie przez przełożonego rozmów z ofiarą,
  • mówienie źle za plecami danego pracownika,
  • rozsiewanie plotek,
  • zmuszanie do wykonywania prac naruszających godność osobistą bądź też zlecanie prac bezsensownych, poniżej umiejętności pracownika lub dawanie zadań przerastających możliwości i kompetencje pracownika w celu jego zdyskredytowania,
  • kwestionowanie decyzji podejmowanych przez pracownika.

Ile czasu musi trwać nękanie pracownika, aby uznać je za mobbing ?

Nie można wskazać jaki minimalny czas jest potrzebny, aby dane zachowanie uznać za mobbing w rozumieniu prawa pracy. Trzeba pamiętać, że cechą mobbingu jest jego „uporczywość” i „długotrwałość”.

Mobbing nie może być więc zdarzeniem jednorazowym. Początkowo wskazywano, że zjawisko nękania lub zastraszania pracownika musi trwać minimum 6 m-cy, aby uznać je za mobbing. Obecnie przyjmuje się, że długotrwałość tego patologicznego zjawiska musi być rozpatrywana w sposób zindywidualizowany i ma uwzględniać okoliczności konkretnego przypadku.

Nie jest zatem możliwe sztywne wskazanie minimalnego okresu niezbędnego do zaistnienia mobbingu. Duże znaczenie dla oceny będzie miała intensywność i uporczywość negatywnych zachowań.

Kto może być ofiarą mobbingu ?

Ponieważ konstrukcja prawna mobbingu zakłada, że ofiarą mobbera (tj. osoby stosującej mobbing), może być tylko pracownik (osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę), tym samym wyłączona jest odpowiedzialność za stosowanie mobbingu w przypadku innych umów np. zlecenia, świadczenia usług, umowy o dzieło.

W takich przypadkach ofiary mobbingu mogą występować o ochronę swoich praw w oparciu o przepisy o ochronie dóbr osobistych uregulowane w Kodeksie Cywilnym.

Kto może być mobberem ?

Mobberem może być nie tylko sam pracodawca osobiście, ale również przełożony oraz inni współpracownicy. W określonych sytuacjach mobberem może być również członek rodziny pracodawcy, a nawet jego kluczowy klient.

Kto ponosi prawne konsekwencje mobbingu?

Konsekwencje za zaistnienie mobbingu w miejscu pracy ponosi zawsze pracodawca. Pracodawca odpowiada nie tylko wtedy, gdy dopuszczał się takich zachowań lub je tolerował, ale również wówczas, gdy nie miał świadomości takiego faktu. Każdy pracodawca ma bowiem obowiązek przeciwdziałania mobbingowi.

Jakie roszczenia przysługują ofiarom mobbingu ?

Pracownikowi wobec którego stosowano mobbing przysługują dwa roszczenia:

  • w sytuacji, gdy pracownik w skutek mobbingu rozwiązał umowę o pracę, ma on prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów. Oświadczenie pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę powinno nastąpić na piśmie z podaniem mobbingu jako przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy,
  • w przypadku, gdy mobbing wywołał u pracownika rozstrój zdrowia, może on dochodzić od pracodawcy odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.

Wskazane powyżej roszczenia (odszkodowanie i zadośćuczynienie) są od siebie niezależne. Pracownik może dochodzić tylko odszkodowania lub tylko zadośćuczynienia, jak również może żądać zasądzenia kwot z obu tych tytułów.

Czy pracownik musi udowodnić stosowanie mobbingu ?

Zgodnie z ogólnymi regułami rozkładu ciężaru dowodzenia (art. 6 k.c. w zw. z art. 300 k.p.) ciężar dowodu w zakresie wykazania stosowania mobbingu spoczywa na pracowniku. Dopiero wykazanie przez pracownika, że był ofiarą mobbingu pozwala na przerzucenie na pracodawcę obowiązku przeprowadzenia dowodu przeciwnego.

Bibliografia:
A.Szałkowski „Problem Mobbingu w stosunkach pracy”, PiZS 2002/9/2;
H.Szewczyk „Molestowanie seksualne i mobbing w miejscu pracy”, PiZS 2002/6/2;
A. Roguska – Kikoła i M. Piwowarska – Reszka „Mobbing i dyskryminacja w stosunku pracy”, Difin.

Zdjęcie: Storyblocks.com

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się z innymi:
Lilianna Skiba
Adwokat. Prowadzi kancelarię adwokacką w Warszawie oraz Łomiankach. Specjalizuje się w sprawach z zakresu prawa pracy i prawa rodzinnego. Jest członkiem Sekcji prawa pracy oraz prawa rodzinnego przy OR Adwokackiej w Warszawie. Prywatnie mama dwóch chłopców, Wiktora i Aleksandra.
Podyskutuj

Jak znaleźć pracę w IT będąc mamą? Historia Eweliny

Spotkanie dla mam w siedzibie firmy, to nie tylko świetna okazja, żeby poznać przestrzeń i pracowników czy skonsultować swoje dokumenty aplikacyjne z rekruterami. To realna szansa na zatrudnienie. Przeczytaj historię Eweliny Dziekan, która dzięki takiemu spotkaniu znalazła swojego wymarzonego pracodawcę.
  • Redakcja portalu Mamo Pracuj - 06/12/2018
Firma Proservice Finteco

Ewelino, ProService Finteco poznałaś i odwiedziłaś po raz pierwszy w czerwcu podczas Dnia Otwartego dla Mam. Jakie były Twoje pierwsze wrażenia związane z tą firmą?

Od progu poczułam się oczarowana atmosferą miejsca, uśmiech i szczera życzliwość pracowników to coś, co ujęło mnie najbardziej.

A co najbardziej Cię zainteresowało?

Najbardziej interesujące były dla mnie mini wywiady z inspirującymi kobietami, które pracują w Proservice Finteco oraz możliwość konsultacji CV. Byłam bardzo ciekawa jak rekruterzy widzą moje doświadczenie zawodowe i co usłyszę na moje nieśmiałe plany przebranżowienia.

Dzień otwarty dla Mam, ProService Finteco

Powiedz czego szukałaś dla siebie? Czy już wtedy planowałaś powrót na rynek pracy? Czy miałaś przekonanie, że działanie w branży IT może być idealnym pomysłem na rozwój zawodowy?

To będzie długa opowieść 🙂 Myśl o IT kiełkowała we mnie bardzo powoli już od czasów studiów, kiedy na jednym z przedmiotów miałam podstawy programowania w C#. Poszłam jednak inną drogą zagłuszając w sercu emocje towarzyszące nauce programowania 😉

Kilka lat temu mój mąż zaczął mnie namawiać na pierwszy krok w stronę IT. Mimo chęci przyznam szczerze, że szło bardzo opornie. Czułam jednak, że potrzebuję zmiany oraz, że chcę się uczyć. Zmiana przyszła nieoczekiwanie – dowiedziałam się, że zostanę mamą! Wiecie co było dalej? Myślałam, że będę mamuśką na pełny etat przez kilka lat.

Z końcem maja 2018 roku moja córeczka kończyła roczek, a ja czułam, że obie potrzebujemy nowości. W tym czasie sporo czytałam na temat branży IT oraz odwiedzałam strony, gdzie mogłam zaczerpnąć inspiracji. Tak trafiłam na stronę #Mamo Pracuj w IT, gdzie znalazłam wiele cennych informacji na temat testowania oprogramowania i wtedy sobie uświadomiłam, że to jest to! Dowiedziałam się, że w ProService Finteco został uruchomiony Program Stażowy.

Na Dzień Otwarty dla Mam w ProService Finteco przyszłam bez planów i oczekiwań, ale z dużym zaciekawieniem! W progu poczułam „to coś”, pomyślałam, że chcę tu pracować. Po spotkaniu skorzystałam z możliwości skonsultowania mojego CV i ścieżki zawodowej. Dostałam informację zwrotną oraz kilka wskazówek. Czułam, że chcę spróbować moich sił i już wtedy wiedziałam, że wezmę udział w tym procesie rekrutacyjnym.

Ewelina Dziekan, ProService Finteco

Podzielisz się z nami informacjami na temat tego jak wyglądała rekrutacja na staż związany z testowaniem? Jak oceniasz proces rekrutacji?

Przede wszystkim sam proces rekrutacji był bardzo sprawny. Kilka dni po wysłaniu CV, dostałam telefon z HR z zaproszeniem na rozmowę z moim obecnym przełożonym. Rozmowa była tak miła i konkretna, że utwierdziła mnie w przekonaniu, że była to dobra decyzja 🙂 Idąc na pierwszą rozmowę byłam przygotowana i wiedziałam już, że budynek obok jest wspaniały żłobek, w którym moja córeczka na pewno się odnajdzie. Tydzień później otrzymałam drugi telefon – to właśnie ja zostałam zaproszona do odbycia płatnego stażu i otrzymałam szansę poznać w praktyce zawód testera oprogramowania! Radość była ogromna 🙂

Jak wygląda Twój dzień w pracy? Jakie są Twoje zadania? Co jest dla Ciebie największym wyzwaniem?

Testuję funkcjonalność aplikacji frontowej GOLL. Jeśli znajdę nieprawidłowości, to konsultuję je i zgłaszam jako błędy. Oczywiście wszystko pod okiem wspaniałych koleżanek-testerek, które zawsze pomogą, poprowadzą, odpowiedzą na każde pytanie. Największe wyzwanie? Ogrom terminologii i skróty. Część z nich obiła mi się już o uszy, ale tylko teoretycznie. Teraz jestem w zespole, który codziennie porozumiewa się takim językiem, więc muszę czasem dopytać, czasem doczytać i zapamiętać, żeby nie być zielona 😀

ProService Finteco, Dzień Otwarty dla Mam

Firma, w której pracujesz jest w Bazie Pracodawców Przyjaznych Mamie, to oznacza, że jest pracodawcą, który wspiera rodziców równymi rozwiązaniami, które umożliwiają im rozwój zawodowy i godzenie życia zawodowego oraz prywatnego. A Ty co najbardziej doceniasz w ProService Finteco?

Zdecydowanie mocną stroną firmy są ludzie. Od pierwszego dnia przy moim biurku czuję się w firmie świetnie, jak wśród dobrych znajomych. Z początku byłam nieco onieśmielona, bo tkwiły jeszcze we mnie obawy czy podołam nowym zadaniom, czy córeczka w żłobku nie płacze, ale jak już wspomniałam trafiłam do tak świetnego zespołu, że nie mogłam sobie wymarzyć lepszego startu w nowe po urlopie macierzyńskim.

Dziękuję za rozmowę.

Odpowiedzi zebrała: Angelika Zujko

Jeśli szukasz pracy, sprawdź pełny profil firmy ProService Finteco w Bazie Pracodawców Przyjaznych Mamie oraz najnowsze oferty pracy >>>

Zobacz także, co wydarzyło się po Dniu Otwartym dla Mam w ProService Finteco >>>

A czy wiesz jakie są kompetencje przyszłości? Poznaj siedem kluczowych. Które już posiadasz? >>>

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się z innymi:
Redakcja portalu Mamo Pracuj

Programuj z POWERem! Nawet 100% dofinansowania kursu

Ruszyła rekrutacja do projektu, dzięki któremu będziesz mogła otrzymać dofinansowanie na dowolny kurs programowania z możliwością zwrotu nawet 100% jego ceny! Program przeznaczony jest dla osób, nie mających do tej pory styczności z IT, ale chcących się przekwalifikować :) Poznaj szczegóły i programuj z POWERem!
  • Agnieszka Kumorek - 05/12/2018
kobieta z laptopem, programuj z powerem

Od humanisty do programisty 🙂

Zapotrzebowanie na specjalistów IT na świecie ciągle rośnie. Trend ten ma się utrzymywać, i co więcej, dotyczy on także Polski. Tworzy się więc spora luka na rynku pracy w branży, której elastyczność, zarobki i benefity już teraz zachęcają do zmiany zawodu 😉

Jesteś humanistką? Skończyłaś kierunek studiów, który nie ma nic wspólnego z programowaniem? Pracujesz w zawodzie, gdzie niewiele słyszałaś o IT?

Ale…

…myślisz o tym, żeby się przekwalifikować?

Właśnie dla takich osób powstał program – Programuj z POWERem.

Jego celem jest, aby uczestnicy zdobyli kompetencje niezbędne dla programisty.

W czym dokładnie pomoże Ci program Programuj z POWERem?

W ramach programu będziesz mogła otrzymać nieoprocentowaną pożyczkę (nawet 18 000 zł) na dowolny kurs programowania, razem z działaniami mającymi podnieść Twoje kompetencje zawodowe, pomóc pozyskać i/lub zmienić pracę.

Pożyczka będzie udzielana na czas kursu (trwającego maksymalnie 12 miesięcy).

Dodatkowo istnieje możliwość umorzenia spłaty do 100% wartości kursu!

Jakie są warunki przystąpienia do programu?

  • masz minimum średnie wykształcenie,
  • nie posiadasz wykształcenia wyższego informatycznego oraz ukończonego pokrewnego kierunku informatycznego,
  • nie masz doświadczenia w branży związanej z oprogramowaniem i doradztwem IT,
  • ukończyłaś „szkolenie próbne” z zakresu programowania oraz test sprawdzający Twój potencjał na stanowisko programisty.

Co więcej: bez znaczenia jest Twój wiek, wykształcenie (o ile nie jest ono związane z IT) oraz obecny status na rynku pracy.

Programuj z POWERem! 100% dofinansowania!

Jeśli ukończysz szkolenie i w 6 miesięcy znajdziesz pracę (jako programista lub innym zawodzie zbieżnym ze zdobytymi kwalifikacjami) – Twoja pożyczka zostanie umorzona (nawet do 100% jej wartości).

Jakie kursy mogłabyś sfinansować z Programuj z POWERem?

Sprawdź nasze propozycje kursów z Branży IT >>>

Szczegółowe informacje o rekrutacji do programu – znajdziesz TUTAJ 🙂

Powodzenia!

Zdjęcie: Storyblocks.com

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się z innymi:
Agnieszka Kumorek
Jestem osobą, która nie potrafi się nudzić. Lubię różnorodność, dlatego skończyłam studia łączące zajęcia humanistyczne, graficzne i informatyczne. Odpoczywam podczas długich spacerów, a znajomi wiedzą, że dobrej herbaty w miłym towarzystwie nigdy nie odmówię.
Chcę otrzymywać inspiracje, pomysły i sugestie jak pracować i nie zwariować.
Newsletter wysyłamy raz na 2 tygodnie
Może Cię zainteresować także:
Uwaga. Strona wykorzystuje pliki cookies. Informacje uzyskane za ich pomocą wykorzystywane są w celach statystycznych. Pozostając tu godzisz się na ich zapisywanie w Twojej przeglądarce. ×

Email marketing powered by FreshMail
 

Email marketing powered by FreshMail
 

Email marketing powered by FreshMail