Czego szukasz

Wszystko co musisz wiedzieć o urlopach macierzyńskich!

Jeśli w 2020 roku rozpoczynasz urlop macierzyński, dowiedz się jakie prawa i przywileje Ci przysługują oraz na jakich zasadach możesz korzystać z wszelkich urlopów przysługujących młodym rodzicom.

  • Aneta Szczycińska - 28/04/2020

Jakie są prawa rodziców?

Urlop macierzyński

Komu przysługuje:

  • każdej mamie zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony;
  • ojcu dziecka, który może skorzystać z części urlopu macierzyńskiego niewykorzystanej przez mamę, o ile jest zatrudniony na umowę o pracę (tzw. urlop tacierzyński).

Urlop tacierzyński przysługuje również ojcom, gdy:

  • matka musi być poddana hospitalizacji;
  • stan zdrowia matki uniemożliwia jej osobistą opiekę nad dzieckiem;
  • nastąpi zgon matki w trakcie trwania urlopu macierzyńskiego.

W przypadku umowy o pracę na czas określony, która zakończy się przed terminem porodu – umowa zostaje automatycznie przedłużona do dnia porodu.

Przysługuje wtedy prawo do zasiłku macierzyńskiego, ale nie do urlopu macierzyńskiego.

W przypadku zatrudnienia na podstawie umowy o dzieło lub zlecenie, prawo do urlopu macierzyńskiego nie przysługuje.

Uwaga: Jednakże każdej kobiecie, która urodziła dziecko należy się zasiłek macierzyński bez względu na formę zatrudnienia. Gwarantowany 1 tys. zasiłku przez pierwszy rok życia dziecka otrzymają kobiety, które nie odprowadzają składek na chorobowe, zatrudnione na umowę o dzieło, studentki, bezrobotne.

Wysokość zasiłku macierzyńskiego w pozostałych przypadkach będzie wyliczana na podstawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za pracę w ciągu roku przed przejściem na urlop macierzyński. Gdy kobieta pracowała krócej niż rok, brany pod uwagę będzie dotychczasowy staż pracy. Jeśli na podstawie wyliczeń zasiłek macierzyński będzie mniejszy niż 1 tys. zł – państwo dopłaci różnicę.

Przeczytaj także: Zwolnienia i redukcje etatów – czy dotyczą mam na urlopach macierzyńskim i wychowawczym?

Jak długo trwa?

Pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze:

  • 20 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie,
  • 31 tygodni w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie,
  • 33 tygodni w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie,
  • 35 tygodni w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie,
  • 37 tygodni w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie.

6 tygodni urlopu macierzyńskiego można wykorzystać przed przewidywaną datą porodu.

Ochrona przed zwolnieniem

Pracownica, która wraca do pracy po urlopie macierzyńskim, nie jest chroniona przed zwolnieniem w szczególny sposób, korzysta jednak z tych samych praw co inni pracownicy (tj. nie można jej zwolnić w czasie przebywania na urlopie wypoczynkowym lub zwolnieniu chorobowym, a zwolnienie w przypadku zatrudnienia na umowę o pracę na czas nieokreślony wymaga uzasadnienia).

Adopcja

Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego przysługuje pracownikowi, który przyjął dziecko na wychowanie i wystąpił do sądu z wnioskiem o adopcję albo przyjął dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza (nie dotyczy to jednak rodzin zastępczych zawodowych). Prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego przysługuje w takiej sytuacji w wymiarze:

  • 20 tygodni w przypadku przyjęcia jednego dziecka,
  • 31 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia dwojga dzieci,
  • 33 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia trojga dzieci,
  • 35 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia czworga dzieci,
  • 37 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia pięciorga i więcej dzieci, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 roku życia.

Z tytułu adopcji pracownik może skorzystać także z urlopu na warunkach urlopu rodzicielskiego, który przysługuje w wymiarze:

  • 32 tygodnie – w przypadku przysposobienia 1 dziecka,
  • 34 tygodnie – w przypadku adoptowania bądź przyjęcia na wychowanie 2 lub więcej dzieci.

Urlop wychowawczy

  • przysługuje rodzicowi bądź opiekunowi zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę przez okres co najmniej 6. miesięcy;
  • udzielany jest w wymiarze do 36 miesięcy, na okres nie dłuższy niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 rok życia;
  • może być wykorzystany najwyżej w 5 częściach;
  • musi być podzielony między rodziców, w ten sposób, że przynajmniej jeden miesiąc musi przypadać drugiemu rodzicowi, co oznacza, że w sytuacji gdy tylko jeden z rodziców wykorzystuje cały urlop wychowawczy, to może on trwać maksymalnie 35 miesięcy;
  • mogą z niego jednocześnie korzystać oboje rodzice lub opiekunowie dziecka, pod warunkiem że łączny wymiar urlopu nie przekroczy ogólnego wymiaru, tj. 36 miesięcy;
  • okres trwania wlicza się do stażu pracy;
  • pracownikowi przebywającemu na urlopie wychowawczym nie przysługuje wynagrodzenie;
  • w czasie trwania urlopu wychowawczego pracodawca nie może rozwiązać umowy o pracę z pracownikiem;
  • wolno z niego zrezygnować w każdym czasie – za zgodą pracodawcy albo po uprzednim zawiadomieniu pracodawcy – najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego podjęcia pracy;
  • wolno wrócić do pracy na część etatu (ale nie mniej niż połowę) – pracodawca nie może odmówić tego prawa w okresie gdy przysługuje uprawnienie do urlopu wychowawczego.

Urlop ojcowski

  • przysługuje ojcom zatrudnionym na umowę o pracę;
  • można wykorzystać do momentu skończenia przez dziecko 24. miesiąca życia;
  • wymiar urlopu ojcowskiego to 2 tygodnie;
  • może być wykorzystany jednorazowo albo nie więcej niż w 2 częściach, z których żadna nie może być krótsza niż tydzień;
  • jest płatny,
  • tata przebywający na urlopie jest chroniony przed zwolnieniem;
  • przysługuje niezależnie od tego, czy mężczyzna wykorzystał czy nie przysługujący mu urlop tacierzyński.

Przeczytaj także: Czy muszę wykorzystać urlop wypoczynkowy przed wychowawczym?

Jak skorzystać z rocznego urlopu rodzicielskiego? Zasiłek macierzyński

Urlop rodzicielski przysługuje bezpośrednio po wykorzystaniu podstawowego urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze. Można go wykorzystać:

  • w pełnym albo niepełnym wymiarze,
  • w jednej do czterech części,
  • nie później niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko ukończyło 6. rok życia
  • jedna z części urlopu nie może być krótsza niż 8 tygodni,
    Przysługuje również w przypadku przyjęcia dziecka na wychowanie (tak jak urlop macierzyński).

Z urlopu rodzicielskiego mogą korzystać jednocześnie matka i ojciec dziecka. Rodzice dziecka mogą również podzielić urlop między siebie. Może też z niego skorzystać tylko jedno z rodziców (matka albo ojciec).

Dodatkowo można też wziąć do 16 tygodni urlopu rodzicielskiego w terminie, który nie przypada bezpośrednio po poprzedniej części urlopu.

Na urlopie macierzyńskim i rodzicielskim zasiłek macierzyński wynosi 100 proc. pensji przez pierwsze 20 tygodni, później – 60 proc. W przypadku gdy od razu zdecydujemy się na urlop macierzyński i urlop rodzicielski wówczas będziemy otrzymywać 80 procent wynagrodzenia za cały ten czas.

Becikowe w 2020

„Becikowe” czyli jednorazowe świadczenie rodzinne z tytułu urodzenia dziecka w wysokości 1000 złotych.

Jednorazową zapomogę w wysokości 1000 złotych otrzymują rodziny, których dochód nie przekracza 1922 złotych netto na osobę. Ponadto przyszła mama musi posiadać zaświadczenie lekarskie, że pozostawała pod opieką medyczną od 10 tygodnia ciąży.

Jak obliczyć dochód przypadający na członka rodziny?

Należy zsumować nasze przychody, następnie odjąć kwoty odprowadzonych składek zdrowotnych oraz składek na ubezpieczenie społeczne. Otrzymany wynik podzielić przez ilość członków rodziny (jeśli to pierwsze dziecko to na 3, jeśli kolejne to na 4, itd.) oraz przez 12 miesięcy. W ten sposób licząc uzyskujemy miesięczny dochód rodziny na osobę.

Przeczytaj także: Jak uzyskać świadczenia 300+, 500+ i 1000+

500+

  • bez względu na wysokość dochodu w rodzinie rodzice otrzymują 500 zł miesięcznie na każde dziecko,
  • świadczenie przyznawane do ukończenia przez dziecko 18. roku życia.

Zdjęcie: Storyblocks.com

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się z innymi:
Aneta Szczycińska
Radca prawny, członek Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie, mama trzech uroczych córeczek, prowadzi jednoosobową kancelarię prawną. Miłośniczka filmów Woody’ego Allena, Audrey Hepburn, teatru, kulinarnych eksperymentów, podróży, przez długie lata aktywna harcerka.
Podyskutuj

Fundacja Mamo Pracuj Startupem Pozytywnego Wpływu 2020

Fundacja Mamo Pracuj znalazła się w gronie szczególnych startupów wyróżnionych w 2020 r. Tegoroczny raport pokazuje zupełnie nowe oblicze przedsiębiorczości, związanej z pozytywnym wspływem nie tylko na ludzi, czyli na pracowników, społeczność i klientów, ale również na środowisko.
  • Ewa Moskalik - Pieper - 19/01/2021

Fundacja Mamo Pracuj Startupem Pozytywnego Wpływu 2020

Fundacja Mamo Pracuj znalazła się wśród organizacji wyróżnionych w drugim raporcie definiującym Startupy Pozytywnego Wpływu. To jedyna taka publikacja w Polsce, która systematycznie analizuje zjawisko, którym zainteresowanie na świecie stale rośnie. Startupy pozytywnego wpływu to organizacje, które w ramach swojej podstawowej działalności rynkowej przyczyniają się do rozwiązywania najważniejszych rynkowych wyzwań.

Tegoroczne zestawienie pokazuje, że wszystkie zaprezentowane przez Kozminski Business Hub Startupy Pozytywnego Wpływu definiuje jedno słowo: „nowe”. Mamy do czynienia z nowym modelem biznesowym, nowymi produktami tworzonymi z troską o środowisko, z nową grupą konsumentów, zdecydowanie bardziej świadomą swoich wyborów. Na naszych oczach powstaje nowy, lepszy rynek.

Chcę zobaczyć raport!

Nie bez znaczenia są również zmiany w biznesie, spowodowane epidemią koronawirusa. Pojawiło się bardzo ważne pytanie o odpowiedzialność firm i jak głęboko jest ona rozwinięta w poszczególnych jednostkach biznesowych. Epidemia stała się swoistym egzaminem w jakiej kondycji znajdują się firmy oraz jak są filary ich działalności.

Startup pozytywnego wpływu

Założyciele startupów pozytywnego wpływu kierują się w swoich działaniach misją, ale też są pracodawcami, którzy takie wartości zaszczepiają wśród swoich pracowników i dostawców. Jeśli chcemy, aby startupy pozytywnego wpływu stawały się trwałym modelem nowej przedsiębiorczości, warto je czynnie wspierać. To system naczyń połączonych. Bez klientów, biznesowych i indywidualnych przedsiębiorcy nie będą się rozwijać, a przecież cieszy nas fakt, że coraz więcej firm powstaje w oparciu szlachetne cele i duże wymagania wobec siebie.

Chcę zobaczyć raport!

W ubiegłym roku dostałyśmy jeszcze inne wyróżnienia i nagrody:

Zdjęcie: Magda Trebert

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się z innymi:
Ewa Moskalik - Pieper
Redaktor portalu Mamo Pracuj. Prywatnie spełniona, pełnoetatowa mama dwóch wspaniałych synów i żona, starająca się znaleźć swój patent na work - life balance. Absolwentka UJ. Miłośniczka kina, muzyki i książek.

Jak mądrze porównywać się z innymi? Poznaj nasze podpowiedzi!

Pamiętam jak dziś, gdy koleżanki z klasy chwaląc się wyższą oceną z kartkówki dotyczącej lektury ośmieszały mnie mówiąc, że jestem zapominalska i głupia. To uczucie niższości, bycia słabszą długo we mnie było. Pamiętam, gdy dostałam 5 z kolejnego sprawdzianu i czułam się najlepsza na świecie. I być może dostrzegasz, że ani jedna, ani druga sytuacja nie była zdrowa dla mnie i mojej samooceny.
  • Kamila Kozioł - 13/01/2021
młoda zadowolona kobieta

Poczucie wyższości lub niższości to duży problem naszego społeczeństwa. Wiedz, że porównania nie unikniesz. Zawsze było, jest i będzie.
Jednak gorąco wierzę, że nie warto tłumić w sobie chęci porównywania się z innymi. Kiedy dwoje ludzi się spotyka, to naturalne, że porównują się ze sobą. Natychmiast zauważają swoje zalety i wady. Jednak cierpieć zaczynasz wtedy, gdy skupisz się tylko na swoich wadach.

Samoocena i pewność siebie

Zwykle schemat jest taki: dostrzegasz mocne strony innej osoby i porównujesz je ze swoimi słabościami. Czy myślisz, że to sprawi, że poczujesz się dobrze? Z doświadczenia wiem, że jedyne co Ci to gwarantuje, to obniżenie swojej samooceny i pewności siebie.

Być może interesuje Cię praca w IT, lubisz technologię odnajdujesz się w nowościach, nowinkach IT. Jestem przekonana, że znasz osoby, które tworzą niesamowite oprogramowania, a metodykę Agile stosują nawet w projektach domowych. I patrzysz na swoje i ich umiejętności, zdając sobie sprawę jak daleka jesteś w osiągnięciu tego samego pułapu. To demotywuje, być może poniża i w rzeczywistości wypadasz słabo na tle tych osób.

Uczciwe porównanie

Ale poczekaj chwilę: to nie jest uczciwe porównanie. To, że nie sięgasz jej poziomu, nie oznacza, że powinnaś wyjść z branży IT, że powinnaś popadać w zazdrość lub żywić urazę do niej. Zamiast tego, gdy spojrzysz na swoje mocne strony zobaczysz, że masz wiele do zaoferowania, na tym etapie, na którym jesteś, bo jest wystarczająco.

Mocne strony

A to bardzo ważne – móc spojrzeć na swoje mocne strony i zobaczyć swoją prawdziwą moc. W rzeczywistości, jest to jeden z kluczy do sukcesu, ponieważ bez tej umiejętności nie będziesz zmotywowana i nie uwierzysz w siebie.

Kiedyś jedna kobieta napisała do mnie krótką wiadomość na Instagramie:

„Pochodzę z małego miasta. Należę do rodziny z klasy średniej. Moja mama pracuje na kasie po 12 godzin, a mój tato ima się wszystkiego – od budowlanki po sadzenie drzewek w lasach. Moja praca jest także taka, że jeśli wyjdę za mąż i założę nową rodzinę nie będę w stanie i pracować i wychowywać dzieci.
Problem polega na tym, że moje koleżanki z pracy pochodzą z zamożnych rodzin lub mają zamożnych partnerów. Nie mogę się powstrzymać od porównywania mojego stylu życia z ich stylem życia. Wiem, że nie jest właściwe porównywanie się z nimi na podstawie tego, co posiadają. Ale jednak… Widzę, że moja umiejętność planowania finansów jest na tyle dobra, że mogłabym być przez rok na macierzyńskim, nawet jeśli straciłabym przez to pracę. Ale ilekroć widzę lub słyszę, jak wydają pieniądze, zaczynam porównywać. Jak mogę to powstrzymać bez zmiany pracy i zmiany znajomych?”

Jak odkryć swoje mocne strony?

To pytanie wybrzmiewało w mojej głowie kilka dni, bo to bardzo trudne pytanie. Bowiem porównywanie się z innymi jest naturalne, ale jak zauważyła ta kobieta, często sprawia, że jesteśmy nieszczęśliwi, nawet jeśli mamy dość i powinniśmy być zadowoleni z tego, co mamy.

Porównania z innymi

Gorąco wierzę, że pierwszą rzeczą, jaką należy zrobić to być świadomą tego, że dokonujesz porównania. Być może w tym porównaniu nie wypadniesz dobrze, a może wręcz przeciwnie. Jeśli jednak odczuwasz smutek miej świadomość tego co posiadasz, jakimi ludźmi kochającymi się otaczasz, czego doświadczyłaś i jak Cię to ukształtowało. Dostrzeż w swoim życiu progres. Przypomnij sobie swój punkt zerowy, od którego zaczynałaś i zobacz, gdzie teraz jesteś. Co już wiesz, co masz, co planujesz.

Doceniaj swoje działania i zmiany na lepsze

Szczerze polecam Ci regularnie praktykować dostrzeganie swoich działań i zmian w swoim życiu na lepsze. Zaczniesz odczuwać większą satysfakcję z życia. Sama będąc w jedną z osób w systemie szkolnym, gdzie na podstawie ocen porównuje się przyrost wiedzy, chciałam przełamać nawyk z czasów szkolnych i nie porównywać się bezmyślnie z innymi.

Jak porównywać się z innymi?

  • Bądź świadoma. Prawdopodobnie nie zdajesz sobie sprawy, że to robisz. Przypuszczam, że jest to naturalny akt, w wyniku czego dzieje się to bez świadomości. Zatem świadomie zarządzam swoimi myślami – jeśli już się porównujesz skup się na tym porównaniu. Niech będzie to zadanie numer jeden. Jeśli skupisz się na tych myślach przez kilka dni, praktyka stanie się znacznie łatwiejsza, a wkrótce trudno będzie tego nie zauważyć.
  • Nie pędź – kiedy już zdajesz sobie sprawę z porównania pozwól sobie na chwilę oceny i zaakceptuj, że tego porównania dokonujesz. Najgorszym wyjściem jest się jeszcze skarcić za to, że chcesz się porównać.
  • Skoncentruj się na byciu obiektywną – skoro dostrzegasz słabości, dostrzeż również mocne strony, swoje predyspozycje. Co więcej, dostrzeż progres jakiego ty dokonałaś. Oceń swoje przejście z punktu 0 do punktu B lub C. Doceń się za z starania i motywację dojścia do kolejnego punktu.
  • Zaakceptuj niedoskonałości. Nie ma ludzi doskonałych. Nawet Ci najwyżej mają swoje słabości i czarne cechy, które im nie pomogły dojścia na szczyt. Nie jesteś idealna i nigdy nie będzie w opinii obiektywnej. Natomiast w opinii subiektywnej jesteś doskonała, bo jesteś sobą, wyjątkowa i wystarczalna. Ta świadomość nie zwalnia Cię z osiągania więcej, jeśli tego pragniesz, ale pozwala doceniać Ci już włożony trud i jego efekty.
  • Skup się na sobie – wiem, że łatwo kopać leżącego i bez problemu potrafimy krytykować innych, aby czuć się lepiej. Zamiast tego staraj się wspierać innych w ich sukcesie – to doprowadzi do większego zadowolenia z twojej strony i dumy z samej siebie.
  • Życie to podróż – wiedz, że każdy wystartował z innego miejsca, dąży do innego miejsca i realizuje inne punkty swojej podróży. Życie to ciąga zmiana i sinusoida. Ta podróż nie ma nic wspólnego z tym, jak dobrze sobie radzą inni ludzie ani co mają. Bo dla Ciebie ma liczyć się Twoja podróż. Liczy się to, co Ty chcesz robić i dokąd chcesz iść. To wszystko, o co potrzebujesz się zatroszczyć.
  • Naucz się doceniać swoje „wystarczająco”. Jeśli zawsze chcesz tego, co mają inni, nigdy nie będziesz mieć tego wystarczająco dużo. Z pewnością pojawi się ochota na więcej. To niekończący się cykl i nigdy nie doprowadzi do zadowolenia z życia. Bez względu na to, ile kupisz ubrań, bez względu na to, ile posiadasz samochodów, bez względu na to, ile kupisz fantazyjnych butów… nigdy nie będziesz mieć ich dość.

Jesteś wystarczająca

Skoncentruj się na tym, co możesz osiągnąć, używając porównania się z innymi, aby zmotywować się do poprawy do ulepszeń procesów. Czyli do zmiany zachowania. Nie pozwól jednak, aby porównanie obniżyło Twoją samoocenę. Pamiętaj, aby być wdzięczną za to, co osiągnęłaś i motywować się do osiągania swoich celów i marzeń.

Tylko 7 kroków Cię dzieli od zbudowania pewności siebie!

Zdjęcie: 123 rf

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się z innymi:
Kamila Kozioł
Kobieta, która pragnie zrozumieć ludzką psychikę. Rozumie emocje i wie, jak wzmacniać moc i wewnętrzną siłę. Ukończyła studia z psychologii oraz akredytacyjne i certyfikujące kursy coachingowe. W zawodzie psychologa i coacha od 9 lat. Współautorka „Dziennika coachingowego. 365 pytań od Twojego coacha”, napisanego wspólnie z Kamilą Rowińską oraz współautorka książki „W poczuciu własnej wartości. Zbuduj swoją wewnętrzną siłę”.
Chcę otrzymywać inspiracje, pomysły i sugestie jak pracować i nie zwariować.
Newsletter wysyłamy raz na 2 tygodnie

Może Cię zainteresować także:

Uwaga. Strona wykorzystuje pliki cookies. Informacje uzyskane za ich pomocą wykorzystywane są w celach statystycznych. Pozostając tu godzisz się na ich zapisywanie w Twojej przeglądarce. ×